Gündem

Bağımsızlık Ukrayna Kilisesi’nin hakkıydı!

Fener Rum Patrikhanesi Bursa Metropoliti Elpidophoros, Ukrayna Kilisesi’nin bağımsızlığının gerekli kriterlerin yerine getirdi.

Ekümenik Fener Rum Patrikhanesi’nin Bursa Metropoliti Prof. Dr. Elpidophoros Lambriniadis ise Ukrayna kilisesinin bağımsızlığının, gerekli şartların yerine getirdiğini söyledi.

Moskova yönetimine sert eleştiriler getiren Metropolit Elpidophoros, diğer yandan ise İstanbul Rum Patrikliği tüm patrikhaneler arasında birinci yeri aldığını Rusya Patrikhanesi’ne de bağımsızlığını kendi patrikhanelerinin verdiğini hatırlattı.

Cumhuriyet Gazetesi’nden Mine Esen’e konuşan Metropolit Elpidophoros: “Tabii bağımsızlığın verilmesi için bazı şartların yerine getirilmesi gerekiyor. Her kilise için geçerli olan şartlar Ukrayna kilisesi için de istendi. Bu şartlar nedir: kilisenin bağımsız bir devlet içerisinde olması ve yerel kilisenin bulunması.” dedi.

YAKLAŞIK 30 YILLIK SÜREÇ…
Elpidophoros süreç ile ilgili şunları söyledi:

Ukrayna bağımsız bir devlettir ve kendi yerel kilisesine sahiptir. Yaklaşık 40 milyon nüfuslu Ukrayna, büyük bir Ortodoks nüfusa sahip. Bir de talep gelmesi lazım, yerel kilisenin patrikhaneden bunu istemesi gerekiyor. Bu talebin de iki boyutu var. Patrikhane olarak bunu hem devlet tarafından almamız gerek hem de yerel kilise tarafından. Bu noktada Ukrayna için her iki şart da yerine geldi.

Yerel kilise biliyorsunuz bölündü, bunun nedeni büyük bir kısmının bağımsızlığı istemesi. Bu Moskova Patrikhanesi tarafından engellendiği zaman, ki bu 1990-91 civarında oldu, Moskova Patrikhanesi o zamanki talebi dile getiren Kiev başpiskoposunu aforoz etti. Ancak bu kişi halk tarafından sevilen bir kişiydi. Ukrayna’daki çoğu Ortodoks onu izledi, yeni bir kilise kuruldu. Moskova’dan bağımsız. Bunun anlamı kilisenin bölünmesi oldu.

1990’da biz müdahale ettik, Kiev’e, Moskova’ya gittik, sorunu çözelim dedik. Ancak bugüne kadar Moskova Patrikhanesi diyalog hamlesini ya engelledi, ya erteledi, bir türlü sonuca varmamızı istemedi. Çünkü biliyorlardı ki eğer bir komisyon kurarsak buradan Ukrayna Kilisesi’ne bağımsızlık çıkacak. Biz de baktık ki işbirliği, diyalog çabalarından yaklaşık 30 yıldır sonuç alınmıyor, Ukrayna Kilisesi’nden talebi aldık.

Talebi kimden aldık sorusuna gelince… Ukrayna’da bölünmüş 3 kilise var. Birisi Moskova Patrikhanesi’ne bağlı. Biz de her üç kiliseden talep almaya karar verdik. Tabii Moskova Patrihanesi’nden gelen talepler Rusya’nın cezalandırması kaygılarıyla daha azdı. Ama biz bu şartı yerine getirmiş olduk, Ukrayna devleti de destekleyince süreci başlattık.

Tek taraflı Moskova tepkisi var. Yani Moskova Patriği Krill, dedi ki bundan sonra ayinlerde İstanbul Rum Patriği Bartholomeos’un adını zikretmeyeceğim. Bu karşılıklı olmadı ama. Bizim patriğimiz buna karşın “ben tüm patriklerin isimlerini zikretmeyi” sürdüreceğim dedi.

Aslında bu kararı engellemek isteyen tarafların argümanları tamamen siyasi ve jeopolitiktir. Bizim patrikhanemizin kriterleri kilise ile ilgili olan, tüm yerel kiliselere bağımsızlık statüsü için uyulması gereken kriterlerdir. Mesela Rusya Kilisesi bizden bağımsızlık istediğinde, Bulgaristan, Sırbistan, Yunanistan, Gürcistan da istediğinde aynı kriterleri kullandık. Diğer taraf ise aksine… Rusya Devlet Başkanı Putin birçok kez müdahale etti, patrikhanemizi ağır eleştirdi, bizi “ABD’lilerle işbirliği yapan patrikhane” olarak suçladı ki, bu gerçek değil. Çünkü eğer biz siyasi kriterler kullanmak isteseydik, bunu 1990’larda yapardık.

BAKIN UKRAYNA ŞU AN FİİLEN RUSYA İLE SAVAŞ DURUMUNDA.
İki ülke savaşırken birinin kilisesi sana nasıl bağlı olabilir ki, Kırım yarımadası, Donbas Rus işgali altında. Rusya tarafından dile getirilen neden siyasidir, jeopolitik dengelerinin bozulmasıdır. Ama bu bizim işimiz değil, biz kiliseyiz. Ukrayna kilisesi bizden de bağımsız, Ruslardan da bağımsız. Ukrayna’da var olan bölünmüşlüğü biz tedavi etmeye çalışıyoruz. Eminim ki orta vadede Moskova Patriği ile diyalog yeniden olacak. Biz kutuplaşmayı istemiyoruz, diyaloga açığız. Moskova Patriği’nin tavrını anlıyoruz aslında. O da Putin’in baskısı altında. Putin’e göre, Ukrayna’yı kaybetmemeliydi Patrik Krill. Onun için biraz rahatsız oldu kendisi de Putin de. Ama siyaset geçicidir, siyasiler de geçicidir. Dünyevi kriterler kilise için geçerli olamaz. Her iki taraf da sabredecek, toz biraz yere düşsün, birbirimizle konuşabilelim.

Etiketler

Ukrayna Haber

Ukrayna'nın, ilk Türkçe haber sitesi.

Bir Cevap Yazın

İlgili Makaleler

Başa dön tuşu